خانه / سخن سردبیر مجله فروهر / همگرایی ادیان گامی به سوی صلح جهانی

همگرایی ادیان گامی به سوی صلح جهانی

سخن سردبیر مجله فروهر – شماره ۴۶۱

موبد پدرام سروش‌پور

شکر ایزد که میان من او صلح افتاد             حوریان رقص کنان ساغر شکرانه زدند

جنگ هفتاد و دو ملت همه را عذر بنه         چون نیافتند حقیقت ره افسانه زدند

                                                                     حافظ

در هات ۲۹ گاتها کتاب آسمانی زرتشتیان، اهورمزدا پس از برگزیدن اشوزرتشت به پیامبری از «اشا» فروزه راستی و «وهومن» فروزه نیک اندیشی می خواهد که اشوزرتشت را یاری رسانند تا پیامبر بتواند با تکیه بر آموزشهایش، جهانی سرشار از صلح و آرامش را فراهم سازد. چرا که تنها در بستر صلح و آرامش است که امکان پیشرفت و کمال فردی و اجتماعی انسانها فراهم می گردد.

از آنجایی که همه ادیان الهی از یک حقیقت مشترک سرچشمه می گیرند، بی شک چنین آرمانی در همه ادیان الهی اصل و پایه می باشد. اما بررسی صادقانه وشفاف گذشته و حال متاسفانه بیانگر این حقیقت تلخ است که در طول تاریخ بسیاری از جنگهای بزرگ به نام دین صورت گرفته و متاسفانه ادیان الهی که آرمانشان گسترش و نهادینه کردن صلح و آشتی در جهان بوده خود بزرگترین دستمایه دیکتاتورها و فرومایگان برای جنگ و خونریزی قرار گرفته اند و حتی پیروان مذاهب گوناگون با دین مشترک و پیامبر مشترک نیز یکدیگر را قبول نداشته و برای نابودی هم می کوشند.

لذا تلاش برای همگرایی ادیان الهی، بزرگترین تضمین برای عدم انحراف پیروان ادیان الهی است. گفتگو و پررنگ کردن مشترکات ادیان الهی، هم پیروان این ادیان را در درک حقیقت واحد و مشترک الهی یاری رسانده و هم این تعامل و احترام متقابل، رمز دست یابی به صلح و آرامش پایدار در جهان را فراهم می سازد.

افراد و جوامعی می توانند آغازگر این راه باشند که خود به این باور رسیده و احترام و گفتگوی بین ادیان الهی را نه به گفتار بلکه بر پایه این اصل مهم بپذیرند که همه پیامبران برای راهنمایی بشریت از سوی خدای واحد به پیامبری برگزیده شده و از ارج و جایگاه یکسانی برخوردارند.

اگر این حرکت در مسیر درست هدایت شود در نهایت اخلاق نیک که مهمترین شالوده تمام ادیان و باورهای معنوی است در جوامع نهادینه می گردد.

چند سال گذشته در دوره ای که با تبلیغات صاحبان قدرت، جهان در آستانه یک رویارویی بزرگ نظامی بود، دولتمردان ایران با طرح گفتگوی تمدنها به جای برخورد تمدنها، گامی موثر در کم شدن تنشها و جلوگیری از جنگ انجام دادند. اما باید پذیرفت که این طرح به نتیجه نرسید دلایل زیادی را می توان برشمرد که شاید مهمترین آن عدم همسویی صاحبان قدرتهای نظامی و اقتصادی دنیا برای دست یافتن به این هدف بود، ولی از آنسو این امر نیز مسلم شد که خود ما ایرانیان در شناخت تمدنمان و مهمتر ازآن ارج و مقام گفتگو و تحمل اندیشه های مقابل به آن تکامل لازم دست نیافته بودیم.

با تکیه بر این تجربه گذشته، باید بپذیریم که چنین گامهای بزرگی را باید ابتدا از درون جوامع خودمان آغاز نموده با تکامل و شکل گیری الگوهای لازم، آنگاه با پشتوانه ای خوب و مردمی به جهانیان عرضه گردد.

رئیس جمهور محترم جناب آقای دکتر حسن روحانی، باطرح همگرایی ادیان در راه دست یافتن به جهانی عاری از خشونت و جنگ، گامی هوشمندانه در جهت دستیابی به ارزشهای معنوی و انسانی برداشته اند.

خوشبختانه فرهنگ ایرانی از دیرباز چنین ظرفیت ارزنده ای را در درون خود جای داده است. یک بررسی ساده بیانگر این واقعیت است که پیروان ادیان گوناگون در دل یک فرهنگ خیلی به هم نزدیکترند تا پیروان حتی یک دین در دو فرهنگ مختلف. همین امر بیانگر این واقعیت است که اتفاقا همسویی ادیان را باید از درون فرهنگها آغاز کرد و آنگاه شاید طرح گفتگوی فرهنگها در سطح جهانی بتواند خیلی بهتر، اهدافی را که رئیس جمهور محترم و دولتمردان ایران به دنبال آن هستند را برآورده سازد.

طرح گفتگوی فرهنگها هم آن تقابل یا ساختار مقایسه ای که در ذات گفتگوی تمدنها وجود دارد را دارا نمی باشد هم گرفتار حساسیتهایی که گفتگوی ادیان به واسطه تقدس گرایی ادیان الهی در ذات خود دارا می باشد، نمی شود. اما همانطور که مطرح شد شرط موفقیت این طرح آن است که نخست به دور از تعصبات خشک دینی و قومیتی با تکیه بر گفتگو و هم اندیشهای سازنده، به یک شناخت و تعریف کامل از فرهنگ خودمان، فرهنگ کهن و باارزش ایرانی دستیابیم سپس این اندوخته را توشه راه خویش سازیم.

سختیهای سده های گذشته از زرتشتیان، جامعه ای صبور، کوشا، فروتن، منسجم و در عین حال هوشمند ساخته است. البته زرتشتیان به همان اندازه که یادگرفته اند که در ناملایمات صبر و تحمل را پیشه خویش سازند در قبال محبت و ارزشی که دیگران به ایشان می گذارند همواره قدردان و سپاسگزار بوده اند به خصوص که این محبت از سوی هم میهنانشان باشد.

از طرفی زرتشتیان همبستگی با همه نیکان و درستکرداران را جدا از هر دینی و قومیتی وظیفه دینی خود می دانند چنانکه در اوستاهای روزانه خود همواره این جمله را تکرار می کنند«همازور بیم» باهم همبسته باشیم «همازور هما اشوبیم» با همه راستان همبسته باشیم.

طبیعی است که با رویکردی که دولت جدید نسبت به اقلیتهای دینی و قومیتهای ایرانی پیشه خویش ساخته است جامعه زرتشتی نیز بسیار خرسند و سپاسگزار است و این آمادگی را نیز دارد که تمام تلاش خود را برای شکل گیری یک همکاری دوطرفه انجام دهد.

ششم فروردین زادروز زایش اشوزرتشت و همچنین روزی است که او از سوی اهورامزدا به پیامبری برگزیده شد. هزاران سال است که این روز در این سرزمین گرامی داشته می شود. حتی تا گذشته ای نه تنها دور این روز به نام نوروز خاصه در کنار نوروز عامه که روز اول فروردین بود به وسیله فرمانروایان ایرانی گرامی داشته می شد.

شاید این حداقل توقعی است که جامعه زرتشتی از دولتمردان و مسوولان دارد که روز تولد پیامبر باستانی ایرانی، پیامبری که کتاب آسمانی او «گاتها» افتخار کهن ترین ملت یکتاپرست جهان را برای همه ایرانیان به همراه داشته در تقویم رسمی ایران ثبت گردد. تقویمی که ابداع گاهشماری آن یعنی گاهشماری خورشیدی بنا به سنت دینی زرتشتیان، به خود اشوزرتشت نسبت داده می شود. به راستی جای بزرگداشت پیامبر در گاهشمار خودش بسیار خالی است.

درباره ی سپندارمزد

همچنین ببینید

اخلاق برتر است یا قانون ؟

سخن سردبیر مجله فروهر – شماره ۴۶۶ موبد پدرام سروش‌پور   اخلاق و قانون مفاهیمی …

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *